Μνημείο-σύμβολο της βυζαντινής Ροδόπης μπαίνει σε τροχιά αποκατάστασης με χρηματοδότηση 1,5 εκατ. ευρώ
Η Μαξιμιανούπολη, μία από τις σπουδαιότερες πόλεις της βυζαντινής Θράκης, ξαναμπαίνει στον πολιτιστικό χάρτη. Το υπουργείο Πολιτισμού προχωρά στην αποκατάσταση και ανάδειξη του περίκεντρου ναού στον αρχαιολογικό χώρο, στην πεδιάδα της Ροδόπης, σε ένα έργο που υπόσχεται να αναβιώσει τη χαμένη αίγλη του μνημείου.
Το έργο, προϋπολογισμού 1.500.000 ευρώ και χρηματοδοτούμενο από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, επικεντρώνεται σε τέσσερα καίρια τμήματα του ναού:
- το μαρμάρινο τέμπλο,
- το βόρειο αρκοσόλιο,
- το νότιο αρκοσόλιο,
- και τη νοτιοδυτική γωνία του νάρθηκα.
Η κατάσταση διατήρησης του ναού είναι μέτρια, με σοβαρή δομική παθολογία, παραμορφώσεις, απώλειες υλικών και αστάθεια, καθιστώντας την παρέμβαση απολύτως αναγκαία.
Στο εσωτερικό του μνημείου έχουν εντοπιστεί πολλές ταφές που χρονολογούνται μετά τον 11ο αιώνα, ενώ διασώζεται αποσπασματικά ο γραπτός και γλυπτός διάκοσμος, με το μαρμάρινο τέμπλο και τον άμβωνα να ξεχωρίζουν για την τέχνη τους.
Η δήλωση της Λίνας Μενδώνη
Η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη σημειώνει πως η ιστορική σημασία της Μαξιμιανούπολης είναι αναμφισβήτητη, παρά την ολοκληρωτική καταστροφή και εγκατάλειψή της τον 13ο αιώνα:
«Οι ανασκαφές αποκάλυψαν όχι μόνο ένα σπουδαίο μνημείο, αλλά και έναν ανεπτυγμένο οικισμό, με πλούσια δείγματα βυζαντινής κεραμικής. Το έργο αφορά την αποκατάσταση του ναού, τη συντήρηση του διακόσμου και των μαρμάρων, καθώς και τη βελτίωση της προσβασιμότητας. Με την ολοκλήρωσή του, ένα ακόμη μνημείο προστίθεται στον πολιτιστικό χάρτη της Ροδόπης».
Τα έργα αποκατάστασης
Οι εργασίες περιλαμβάνουν:
- Καθαίρεση σαθρών υλικών και αναδόμηση χαμένων τόξων στα αρκοσόλια,
- Συντήρηση τοιχογραφιών και μαρμάρινων τμημάτων,
- Αποστράγγιση ομβρίων υδάτων με βάση ειδική υδραυλική μελέτη,
- Απομάκρυνση αυτοφυούς βλάστησης για προστασία του μνημείου.
Η αποκατάσταση του σύνθρονου, του τέμπλου και του άμβωνα θα επαναφέρει την αρχική μορφή του ναού, αναδεικνύοντας την αρχιτεκτονική του αξία.
Μια ματιά στο παρελθόν
Η Μαξιμιανούπολη (ή Μοσυνόπολη), κοντά στη σημερινή Κομοτηνή, ιδρύθηκε από τον αυτοκράτορα Μαξιμιανό και αποτέλεσε από τον 4ο αιώνα μ.Χ. σημαντικό εκκλησιαστικό και διοικητικό κέντρο.
Με ισχυρά τείχη και περίτεχνη αρχιτεκτονική, υπήρξε έδρα επισκόπου και αργότερα αυτοκέφαλη αρχιεπισκοπή, πριν καταστραφεί από τις επιδρομές του τσάρου Ιωάννη Καλογιάννη.
Ο περίκεντρος ναός, με το σπάνιο ακανόνιστο εξάγωνο σχήμα, θεωρείται κορυφαίο δείγμα βυζαντινής ναοδομίας.
