Το Δικαστήριο της ΕΕ έκρινε άκυρη κάθε εκτίμηση επιπτώσεων όταν λείπουν οι ειδικοί στόχοι διατήρησης – Άμεσος επηρεασμός για έργα LNG, αιολικά και εξορύξεις στην Ελλάδα.
Μια απόφαση-σταθμός που ανατρέπει τα δεδομένα στον περιβαλλοντικό σχεδιασμό και την αδειοδότηση έργων εξέδωσε το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΔΕΕ), βάζοντας ουσιαστικά «φρένο» σε παρεμβάσεις εντός του δικτύου περιοχές Natura 2000 όταν δεν έχουν προηγηθεί σαφείς και επιστημονικά τεκμηριωμένοι στόχοι διατήρησης.
Σύμφωνα με την κρίση του Ευρωδικαστηρίου (υποθέσεις C27/25 και C356/25), η αρμόδια εθνική αρχή κάθε κράτους-μέλους δεν δύναται να διενεργήσει έγκυρη δέουσα εκτίμηση επιπτώσεων για οποιοδήποτε σχέδιο ή έργο, εφόσον δεν έχουν θεσπιστεί προηγουμένως οι ειδικοί στόχοι διατήρησης για την εκάστοτε Ζώνη Ειδικής Προστασίας.
Χωρίς αυτούς τους στόχους, η αξιολόγηση κρίνεται επιστημονικά ελλιπής, δημιουργώντας άμεσο κίνδυνο πρόκλησης μη αναστρέψιμης οικολογικής βλάβης στα προστατευόμενα οικοσυστήματα.
Άμεσες επιπτώσεις για την Ελλάδα, τη Θράκη και την Αλεξανδρούπολη
Η συγκεκριμένη δικαστική εξέλιξη αποκτά βαρύνουσα σημασία για την Ελλάδα, η οποία έχει ήδη καταδικαστεί από το ΔΕΕ το 2020 για τις χρόνιες καθυστερήσεις στη θέσπιση μέτρων προστασίας. Στην ελληνική επικράτεια, η συντριπτική πλειονότητα των προστατευόμενων περιοχών εξακολουθεί να στερείται ειδικών στόχων διατήρησης και κανονιστικών Προεδρικών Διαταγμάτων.
Η απόφαση επηρεάζει άμεσα δρομολογημένα ή σχεδιαζόμενα έργα μεγάλης κλίμακας, όπως:
- Τις θαλάσσιες εγκαταστάσεις LNG στη Θράκη (Αλεξανδρούπολη),
- Τα σχεδιαζόμενα αιολικά πάρκα στη Θράκη,
- Τα προγράμματα εξόρυξης υδρογονανθράκων,
- Μεγάλες τουριστικές και βιομηχανικές υποδομές εντός προστατευόμενων ζωνών.
Όλα τα παραπάνω έργα οφείλουν πλέον να επαναξιολογηθούν υπό το πρίσμα συγκεκριμένων, θεσμοθετημένων στόχων διατήρησης για τα είδη και τους οικοτόπους της κάθε περιοχής.
WWF Ελλάς: «Τέλος στις δικαιολογίες»
Σε δήλωσή του, ο διευθυντής του WWF Ελλάς, Δημήτρης Καραβέλλας, υπογράμμισε τη σημασία της ετυμηγορίας:
«Η απόφαση του ΔΕΕ κλείνει οριστικά τον κύκλο των δικαιολογιών για τη χρόνια και διακομματική καθυστέρηση στην προστασία των περιοχών Natura 2000. Επιβεβαιώνει αυτό που λέμε εδώ και χρόνια: χωρίς εξειδικευμένους στόχους διατήρησης, δεν μπορούν να υπάρχουν νόμιμες αδειοδοτήσεις έργων. Η Ελλάδα οφείλει πλέον να θωρακίσει ουσιαστικά τις προστατευόμενες περιοχές της, με επιστημονικά τεκμηριωμένες αποφάσεις και πλήρη συμμόρφωση με το ευρωπαϊκό δίκαιο.»
Η Πολιτεία καλείται πλέον να υπερβεί τις διαχρονικές παθογένειες και να προχωρήσει άμεσα στην έκδοση των απαραίτητων Προεδρικών Διαταγμάτων, διασφαλίζοντας ότι η ανάπτυξη θα συμβαδίζει απόλυτα με την αυστηρή προστασία της βιοποικιλότητας.
