Η επιστροφή 48 ιερών κειμηλίων από τη Βουλγαρία χαιρετίζεται από την Ιερά Σύνοδο, η οποία ζητά να ακολουθήσουν νέες συμφωνίες για αντικείμενα από την Ανατολική Μακεδονία και τη Θράκη.
Η επιστροφή 48 ιερών κειμηλίων από τη Βουλγαρία σηματοδοτεί μια σημαντική στιγμή για την εκκλησιαστική και πολιτιστική κληρονομιά της Ανατολικής Μακεδονίας και της Θράκης. Περισσότερο από έναν αιώνα μετά τη μεταφορά τους στη Σόφια, 48 αντικείμενα που συνδέονται με μονές και εκκλησιαστικά ιδρύματα της περιοχής παίρνουν τον δρόμο του επαναπατρισμού.
Η Ιερά Σύνοδος της Εκκλησίας της Ελλάδος χαιρετίζει τη συμφωνία Ελλάδας και Βουλγαρίας, εκφράζοντας την ικανοποίησή της για την εξέλιξη. Ταυτόχρονα, όμως, θέτει έναν ευρύτερο στόχο, η επιστροφή των 48 κειμηλίων να αποτελέσει την αρχή μιας σταθερής προσπάθειας για την επιστροφή και άλλων εκκλησιαστικών αντικειμένων που παραμένουν στη Βουλγαρία.
Η εξέλιξη αυτή υπερβαίνει τη συμβολική αξία μιας τελετής παράδοσης. Αφορά μνήμες τόπων, μονών και κοινοτήτων της Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, αλλά και το διαχρονικό αίτημα να επιστρέψουν στον φυσικό και ιστορικό τους χώρο αντικείμενα θρησκευτικής, καλλιτεχνικής και πολιτιστικής σημασίας.
Η επιστροφή 48 ιερών κειμηλίων από τη Βουλγαρία
Τα 48 κειμήλια προέρχονται από την Ιερά Μονή Παναγίας Εικοσιφοινίσσης, την Ιερά Μονή Τιμίου Προδρόμου Σερρών και την Ιερά Μητρόπολη Σερρών και Νιγρίτης.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση της Ιεράς Συνόδου, τα αντικείμενα μεταφέρθηκαν στη Σόφια το 1917, στη διάρκεια του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου. Μέχρι σήμερα εκτίθεντο ή φυλάσσονταν στο Εθνικό Μουσείο Ιστορίας της Βουλγαρίας.
Η Ιερά Σύνοδος κάνει λόγο για κειμήλια που, κατά τη θέση της, είχαν αφαιρεθεί από τις βουλγαρικές δυνάμεις εκείνης της περιόδου. Η επιστροφή τους έρχεται ύστερα από μακρόχρονες διαπραγματεύσεις και συνδέεται με το Μνημόνιο Κατανόησης που υπέγραψαν η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη και ο Βούλγαρος υπουργός Πολιτισμού Εύτιμ Μιλόσεφ.
Δεν είναι το τέλος της διαδρομής
Στην ανακοίνωσή της, η Εκκλησία της Ελλάδος υπογραμμίζει ότι η συμφωνία πρέπει να αποτελέσει «μόνον την καλή αρχή». Πρόκειται για μια διατύπωση που αποτυπώνει τη βούληση να συνεχιστούν οι συζητήσεις για άλλα εκκλησιαστικά κειμήλια που, σύμφωνα με την Εκκλησία, αφαιρέθηκαν από ναούς, μονές και άλλους χώρους της Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης.
Η επιλογή των λέξεων έχει ιδιαίτερη σημασία. Δεν περιγράφει την επιστροφή ως μία μεμονωμένη πολιτιστική ανταλλαγή, αλλά ως μέρος μιας μακρόχρονης διαδικασίας αποκατάστασης ιστορικών εκκρεμοτήτων.
Για την Εκκλησία, τα αντικείμενα αυτά δεν είναι απλώς μουσειακά εκθέματα. Συνδέονται με τη λατρευτική ιστορία, τη συλλογική μνήμη και την πολιτιστική συνέχεια τοπικών κοινωνιών. Η επιστροφή τους επανασυνδέει, επομένως, την υλική κληρονομιά με τους τόπους από τους οποίους προήλθε.
