Η ακυρωτική απόφαση του Διοικητικού Εφετείου Αθηνών, μετά την προσφυγή του Δήμου Σαμοθράκης, δημιουργεί νέα αβεβαιότητα για τα δύο πιλοτικά έργα της ΔΕΗ και της κοινοπραξίας ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή–Motor Oil στη θαλάσσια ζώνη του Βορείου Αιγαίου.
Υπεράκτια αιολικά στη Σαμοθράκη μπαίνουν σε νέα φάση αβεβαιότητας, μετά την ακυρωτική απόφαση του Διοικητικού Εφετείου Αθηνών για άδειες που αφορούν δύο πιλοτικά έργα στο Βόρειο Αιγαίο.
Η δικαστική εξέλιξη ήρθε μετά την προσφυγή του Δήμου Σαμοθράκης και επηρεάζει τον σχεδιασμό για δύο υπεράκτια αιολικά πάρκα στη θαλάσσια περιοχή νοτίως της ακτογραμμής του Έβρου και βόρεια-βορειοανατολικά της Σαμοθράκης.
Η συνολική ισχύς των δύο έργων υπολογίζεται σε περίπου 616 MW. Το πρώτο έργο, ισχύος 216 MW, συνδέεται με τη ΔΕΗ, ενώ το δεύτερο, ισχύος 400 MW, προωθείται από κοινοπρακτικό σχήμα της ΤΕΡΝΑ Ενεργειακή και της Motor Oil.
Στελέχη της αγοράς εκτιμούν ότι η νέα δικαστική εμπλοκή μπορεί να μεταθέσει το χρονοδιάγραμμα των δύο πιλοτικών επενδύσεων από ένα έως τρία χρόνια. Η εκτίμηση αυτή δεν αποτελεί επίσημο νέο χρονοδιάγραμμα, αποτυπώνει όμως το μέγεθος της αβεβαιότητας που προκαλεί η απόφαση.
Τι μπορεί να ακολουθήσει
Η ΕΔΕΥΕΠ, η οποία είχε εκδώσει τις άδειες που προσβλήθηκαν, αναμένεται να αξιολογήσει τις επόμενες κινήσεις της. Ένα πιθανό σενάριο είναι η προσβολή της δικαστικής απόφασης σε ανώτερο δικαστικό επίπεδο.
Η εξέλιξη αυτή θα μπορούσε να οδηγήσει την υπόθεση στο Συμβούλιο της Επικρατείας. Ωστόσο, η έκβαση μιας τέτοιας διαδικασίας δεν είναι δεδομένη και σε κάθε περίπτωση, θα απαιτήσει χρόνο.
Παράλληλα, η δικαστική εμπλοκή μπορεί να επιβάλει επανεξέταση πλευρών του σχεδιασμού, όπως η χωροθέτηση, η περιβαλλοντική τεκμηρίωση και η ενημέρωση των τοπικών κοινωνιών.
Για τις εταιρείες, η βασική πρόκληση είναι η διατήρηση του επενδυτικού ενδιαφέροντος σε ένα έργο που απαιτεί μεγάλες κεφαλαιακές δαπάνες, εξειδικευμένες έρευνες, κατάλληλες λιμενικές υποδομές και μακρόχρονη προετοιμασία.
Ο ρόλος της Σαμοθράκης
Ο Δήμος Σαμοθράκης έχει δηλώσει ότι δεν απορρίπτει κατ’ αρχήν την ανάπτυξη υπεράκτιων αιολικών πάρκων στην ανοιχτή θάλασσα. Οι ενστάσεις του επικεντρώνονται στη χωροθέτηση, στην κλίμακα του σχεδιαζόμενου έργου και στις πιθανές επιπτώσεις στην αλιεία, στο θαλάσσιο περιβάλλον και στην τουριστική φυσιογνωμία του νησιού.
Η δικαστική προσφυγή, σύμφωνα με τη θέση του Δήμου, επιλέχθηκε αφού αιτήματα ενημέρωσης και συμμετοχής στον σχεδιασμό δεν οδήγησαν σε ουσιαστική ανταπόκριση. Παράλληλα, η δημοτική αρχή έχει δηλώσει ότι παραμένει ανοιχτή σε θεσμικό διάλογο για ηπιότερες ενεργειακές παρεμβάσεις και λύσεις που θα προσφέρουν άμεσο όφελος στην τοπική κοινωνία.
Η υπόθεση φέρνει εκ νέου στο προσκήνιο το ζήτημα της κοινωνικής αποδοχής. Η τεχνική και θεσμική ωρίμανση ενός ενεργειακού έργου είναι αναγκαία, αλλά δεν αρκεί χωρίς διαφανή ενημέρωση, συμμετοχή των τοπικών φορέων και αξιόπιστες απαντήσεις για την περιβαλλοντική προστασία.
Ο εθνικός σχεδιασμός
Η δικαστική εκκρεμότητα συμπίπτει με την προσπάθεια της Πολιτείας να προχωρήσει το Εθνικό Πρόγραμμα Ανάπτυξης Υπεράκτιων Αιολικών Πάρκων.
Το πρόγραμμα έχει υποβληθεί προς έγκριση και έχουν ολοκληρωθεί οι απαιτούμενοι περιβαλλοντικοί όροι, σύμφωνα με την ενημέρωση της ΕΔΕΥΕΠ. Επόμενος σταθμός είναι η έκδοση Προεδρικών Διαταγμάτων που θα οριοθετούν θαλάσσιες περιοχές ανάπτυξης και θα καθορίζουν τους ειδικούς όρους και την επιτρεπόμενη εγκατεστημένη ισχύ.
Για την προετοιμασία του προγράμματος έχει συσταθεί εταιρεία ειδικού σκοπού, με αντικείμενο τη συλλογή ανεμολογικών, γεωλογικών, γεωφυσικών, γεωτεχνικών και περιβαλλοντικών δεδομένων. Η χρηματοδότηση αυτών των ερευνών αποτελεί κρίσιμο ζήτημα, καθώς τα δεδομένα μειώνουν το επενδυτικό ρίσκο και ενισχύουν τον σχεδιασμό των διαγωνισμών.
Παράλληλα, έχει προβλεφθεί δέσμευση ηλεκτρικού χώρου 2,35 GW για υπεράκτια αιολικά έργα. Η πρόβλεψη υπερκαλύπτει τον αρχικό στόχο των 1,9 GW, όμως η ύπαρξη διαθέσιμου ηλεκτρικού χώρου δεν αρκεί από μόνη της για να κινηθούν έργα που αντιμετωπίζουν αδειοδοτικές ή δικαστικές εκκρεμότητες.
