Η Αποκεντρωμένη «έκοψε» 11 αιτήσεις (οι 6 σε καμένες ζώνες), ενώ οργανώσεις καταγγέλλουν ότι το ΥΠΕΝ δεν έχει θεσμοθετήσει ακόμη τους κανόνες χωροθέτησης.
Η πρόσφατη απόρριψη 11 αιτήσεων για εγκατάσταση Αιολικών Σταθμών στον Έβρο από την Αποκεντρωμένη Διοίκηση Μακεδονίας–Θράκης έφερε στην επιφάνεια ένα πρόβλημα που χρονίζει, η χωροθέτηση αιολικών στις πιο ευαίσθητες περιοχές της Θράκης εξακολουθεί να πορεύεται χωρίς σαφές θεσμικό πλαίσιο.
Από τις 11 αιτήσεις, έξι αφορούσαν καμένες εκτάσεις και οι υπόλοιπες γειτονικές δασικές ζώνες υψηλής οικολογικής αξίας. Σε μία περίπτωση, ο σχεδιασμός αφορούσε έκταση με αναδάσωση όπου έχουν φυτευτεί >48.000 δενδρύλλια.
Τι είχε υποσχεθεί η Πολιτεία
Μετά τις μεγάλες πυρκαγιές 2022–2023 που έπληξαν πολύ και το Εθνικό Πάρκο Δάσους Δαδιάς–Λευκίμης–Σουφλίου (συνολικά 942.000 στρέμματα, εκ των οποίων 810.000 δασικά) το ΥΠΕΝ είχε ανακοινώσει αναστολή εργασιών σε ευαίσθητες ζώνες και ανάθεση επιστημονικής μελέτης για να τεθούν δεσμευτικοί κανόνες.
Η μελέτη, που ολοκληρώθηκε τον Ιούλιο 2024, σύμφωνα με περιβαλλοντικές πηγές προτείνει αναστολή αιολικών στα καμένα και στις κρίσιμες γειτονικές περιοχές-ενδιαιτήματα αρπακτικών. Ωστόσο δεν έχει δημοσιοποιηθεί ούτε ενσωματωθεί σε δεσμευτικό κανονιστικό κείμενο.
«Εγκύκλιοι δεν αρκούν»
Περιβαλλοντικές οργανώσεις υπενθυμίζουν ότι η εγκύκλιος της Γενικής Διεύθυνσης Δασών που ζητά από τα δασαρχεία αρνητικές γνωμοδοτήσεις δεν είναι νομικά δεσμευτική. Χωρίς Προεδρικό Διάταγμα και ρητό πλαίσιο για τις Ζώνες Ειδικής Προστασίας (Natura 2000), η διοίκηση οφείλει να κρίνει φακέλους μόνο με βάση την ισχύουσα νομοθεσία, αφήνοντας «παράθυρα» για αιτήσεις ακόμη και εντός ζωνών προστασίας.
Εννέα οργανώσεις έχουν από Οκτώβριο 2023 καταθέσει τεκμηριωμένη πρόταση και ζητούν τρειετή νομοθετική αναστολή των επιβλαβών έργων στις καμένες και στις κρίσιμες γειτονικές περιοχές του Έβρου–Ροδόπης.
Το ενεργειακό ενδιαφέρον και το οικολογικό ρίσκο
Ο αιολικός άνεμος στον Έβρο είναι ισχυρός· τα θερμικά ανοδικά ρεύματα όμως είναι ζωτικά για μεγάλα αρπακτικά (π.χ. μαυρόγυπας). Οι ίδιοι μηχανισμοί που «σπρώχνουν» την παραγωγή ρεύματος υποστηρίζουν και τους κύκλους ζωής της ορνιθοπανίδας. Χωρίς κανόνες, η σύγκρουση χρήσεων είναι αναπόφευκτη.
Τι μένει να γίνει
- Δημοσιοποίηση και θεσμική ενσωμάτωση της μελέτης του ΟΦΥΠΕΚΑ/Μουσείου Φυσικής Ιστορίας Κρήτης.
- Έκδοση Π.Δ. για τις ΖΕΠ με καθαρές επιτρεπτές χρήσεις.
- Μεταβατική ρύθμιση (χρονικά ορισμένη) που «παγώνει» νέα αιολικά σε καμένες και κρίσιμες γειτονικές ζώνες έως την πλήρη αποκατάσταση.
- Χωροταξική ιεράρχηση έργων ΑΠΕ με κριτήριο φέρουσας ικανότητας και σωρευτικών επιπτώσεων.
Η απόφαση της Αποκεντρωμένης λειτουργεί ως κόκκινη κάρτα σε μια πρακτική που κινδυνεύει να ακυρώσει την αποκατάσταση των καμένων τοπίων. Η μπάλα βρίσκεται πλέον στο ΥΠΕΝ: χωρίς θεσμικό κορμό, κάθε νέα αίτηση θα γίνεται πεδίο ασάφειας εις βάρος και της φύσης και των σοβαρών επενδύσεων.
