Ιστορική μεταρρύθμιση με νέα τοπικά και ειδικά πολεοδομικά σχέδια – «Καθαρές γραμμές» στον χάρτη, διαφάνεια στις άδειες και τέλος στην αυθαίρετη δόμηση.
Μια «σιωπηλή επανάσταση» συντελείται στον πολεοδομικό χάρτη της Ελλάδας.
Ο υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Νίκος Ταγαράς μιλά για ένα ιστορικό εγχείρημα, καθώς βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη η εθνική μεταρρύθμιση για την οργάνωση του χώρου, τη σαφήνεια των ορίων και την κατάργηση των “γκρίζων ζωνών” στη δόμηση.
Η μεγάλη αυτή πρωτοβουλία περιλαμβάνει τη σύνταξη Περιφερειακών, Τοπικών και Ειδικών Πολεοδομικών Σχεδίων για ολόκληρη την επικράτεια, κάτι που όπως είπε ο ίδιος«δεν έχει ξαναγίνει ποτέ στη χώρα μας».
«Όλα όσα εξελίσσονται πρέπει να είναι συγκεκριμένα, ασφαλή και να εφαρμόζονται με τον ίδιο τρόπο από όλους. Δεν θα υπάρχουν πια “γκρίζες ζώνες” και εκκρεμότητες», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Οργάνωση με ασφάλεια δικαίου
Κεντρικός στόχος είναι να δοθεί οριστική λύση στα προβλήματα οικοδομησιμότητας που αγγίζουν το 70% της ελληνικής επικράτειας.
Μέσα από τον χαρακτηρισμό των δρόμων ως κοινόχρηστων, τη χαρτογράφηση όλων των εκτάσεων και την τεκμηρίωση μέσω Προεδρικού Διατάγματος, δημιουργείται ένα σταθερό και δίκαιο πλαίσιο κανόνων, «ώστε όλοι να γνωρίζουν τι επιτρέπεται και τι όχι».
«Δίνουμε επιτέλους διέξοδο με ασφάλεια δικαίου, χωρίς να ακυρώνονται άδειες και χωρίς “παράθυρα” αυθαιρεσίας», σημείωσε ο κ. Ταγαράς.
Η καταγραφή των υπαρχόντων δρόμων αναμένεται να ολοκληρωθεί μέσα στο 2026, ενώ παράλληλα προχωρά ο επανέλεγχος των Υπηρεσιών Δόμησης (ΥΔΟΜ) καθώς, όπως τόνισε, «μόλις το 56% των Δήμων διαθέτει τέτοια υπηρεσία, και το ένα τρίτο αυτών υπολειτουργεί».
Απλούστευση, διαφάνεια, τεχνητή νοημοσύνη
Η μεταρρύθμιση συνοδεύεται από ψηφιοποίηση αρχείων, κωδικοποίηση της νομοθεσίας, ενοποίηση συστημάτων ελέγχου και χρήση τεχνητής νοημοσύνης για την ανίχνευση αυθαιρέτων.
Επίσης, προβλέπεται απλοποίηση του Νέου Οικοδομικού Κανονισμού και επέκταση των ελέγχων από ελεγκτές δόμησης και στις μελέτες των κτιρίων, όχι μόνο στις κατασκευές.
«Στόχος είναι να πάψει η πολεοδομία να είναι λαβύρινθος φόβου και να γίνει σύμμαχος ανάπτυξης. Οι επενδυτές πρέπει να ασχολούνται μόνο με το ρίσκο της επένδυσης, όχι με το ρίσκο της ακυρότητας», υπογράμμισε ο υφυπουργός.
Αναπλάσεις και νέα εποχή για τις πόλεις
Παράλληλα, δρομολογούνται έργα αστικών αναπλάσεων ύψους άνω του 1,5 δισ. ευρώ, ενώ ενισχύεται η Κεντρική Υπηρεσία Δόμησης (ΚΥΔΟΜ) για να περιοριστούν οι αστοχίες και να επιβληθεί ενιαία τήρηση των κανόνων.
Η Ελλάδα μπαίνει σε μια νέα εποχή καθαρής, διαφανούς και ψηφιακής πολεοδομίας, μια βαθιά τομή σε ένα σύστημα που επί δεκαετίες γεννούσε ασάφειες, καθυστερήσεις και ανισότητες.