Τέσσερα χρόνια μετά τη σύσταση και τρία από την παράδοση, το πόρισμα της Διακομματικής Επιτροπής για τη Θράκη παραμένει αφαντο από τη βουλευτική συζήτηση – Η νέα “εθνική στρατηγική” για τη Θράκη που προβληματίζει
Δεκέμβριος 2021: Η Ντόρα Μπακογιάννη παραδίδει στον Πρόεδρο της Βουλής Κωνσταντίνο Τασούλα το πόρισμα της Διακομματικής Επιτροπής για την Ανάπτυξη της Θράκης. 135 σελίδες, 85 προτάσεις, πέντε άξονες δράσης. Ο Τασούλας υπόσχεται “σχετική συζήτηση στην Ολομέλεια ώστε η Θράκη πια να μην περιμένει”.
Αύγουστος 2025: Ο Θανάσης Κοντογεώργης παρουσιάζει νέα εθνική στρατηγική με 50 τοπικά σχέδια για τη Μακεδονία και Θράκη. Καμία αναφορά στο πόρισμα της Διακομματικής. Καμία συζήτηση στη Βουλή για τη Θράκη. Καμία υλοποίηση.
Η τραγική ειρωνεία είναι πως η ίδια κυβέρνηση που προμηνύει “αλλαγές” με “λεπτομερή σχεδιασμό” παραβλέπει εντελώς το δικό της στρατηγικό σχέδιο που παρήγαγε μόλις τέσσερα χρόνια πριν.
Η γέννηση μιας υπόσχεσης
Ιούλιος 2020: Ο Κυριάκος Μητσοτάκης, “ανταποκρινόμενος στο αίτημα των κοινωνικών, οικονομικών και πολιτικών φορέων της Θράκης”, ζητά από τον Πρόεδρο της Βουλής τη σύσταση Διακομματικής Επιτροπής. Το πόρισμα θα έπρεπε να παραδοθεί “εντός έξι μηνών”.
Η πραγματικότητα; Η Επιτροπή συνεδρίασε 13 φορές και παρέδωσε το πόρισμά της με 15 μήνες καθυστέρηση, τον Δεκέμβριο του 2021.
Η ουσία που έμεινε στα χαρτιά
Το πόρισμα περιλαμβάνει στρατηγικό αναπτυξιακό σχεδιασμό που οργανώνεται σε πέντε άξονες δράσης:
- Αναδιαμόρφωση του πρωτογενή τομέα της Θράκης και ενίσχυση της αναπτυξιακής δυναμικής του παραγωγικού μοντέλου της περιοχής
- Ενεργειακή και περιβαλλοντική αναβάθμιση της Θράκης σε συνδυασμό με ένα σύγχρονο δίκτυο υποδομών
- Αναδιάταξη του εργασιακού, οικονομικού και επενδυτικού μοντέλου για μία καινοτόμα και βιώσιμη ανάπτυξη στην εποχή της 4ης βιομηχανικής επανάστασης
- Δημιουργία ενός δυναμικού οικοσυστήματος κοινωνικής, πολιτιστικής και οικονομικής ανάπτυξης
- Διαπεριφερειακή και διασυνοριακή συνεργασία: η Θράκη ως brand name
και πάρα πολλά ακόμα…
Η πολιτική τραγωδία
Φυσικά οι ευχές έμειναν ευχές και η συζήτηση στην Ολομέλεια της Βουλής για τη Θράκη δεν έγινε ποτέ, ούτε κατά την προηγούμενη Κοινοβουλευτική Περίοδο, αλλά ούτε και στην παρούσα.
Η “ιστορική σύμπτωση” που ανέφερε ο Τασούλας, αντίστοιχο πόρισμα παραδόθηκε το 1992 επί πρωθυπουργίας Κωνσταντίνου Μητσοτάκη , αποκτά δραματικές διαστάσεις.
Η Επιτροπή Παρακολούθησης που δεν παρακολουθεί τίποτα
Η Ντόρα Μπακογιάννη και ο Κωνσταντίνος Τασούλας συμφώνησαν πως “το σημαντικό είναι τώρα αυτό το πόρισμα να υλοποιηθεί” μέσω της Επιτροπής Παρακολούθησης που θα συγκροτηθεί και θα εγκριθεί από τη Βουλή.
Η πραγματικότητα; “Από το 2021 έχει να συνεδριάσει η Διακομματική για τη Θράκη!”. Η υποσχεθείσα Επιτροπή Παρακολούθησης δεν συγκροτήθηκε ποτέ .
Οι χαμένες ευκαιρίες
Την ίδια ώρα, πως να ρίξεις άδικο στα τότε λεγόμενα των Λαμπριανίδη και Νοταρά στη μελέτη τους για το Ινστιτούτο Εναλλακτικών Πολιτικών ΕΝΑ, οι οποίοι σχολίασαν: “σήμερα, έναν και πλέον χρόνο μετά την πανηγυρική ειδική συνεδρίαση της Βουλής (6.4.2022) και την ψήφιση, αποκλειστικά από τους βουλευτές της πλειοψηφίας, της Έκθεσης της Διακομματικής Κοινοβουλευτικής Επιτροπής για την Ανάπτυξη της Θράκης 2020-2021, οι φόβοι μας ότι η τόσο σημαντική αυτή διαδικασία αντιμετωπίστηκε από την προηγούμενη κυβέρνηση και την προηγούμενη κοινοβουλευτική πλειοψηφία εργαλειακά και με όρους στενής συγκυρίας, συνδεδεμένους σε μεγάλο βαθμό με τους πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης, επιβεβαιώνονται”.
Η αντίφαση Κοντογεώργη
Αύγουστος 2025: Ο υφυπουργός στον πρωθυπουργό Θανάσης Κοντογεώργης παρουσιάζει “Εθνική Στρατηγική για Περιφερειακή και Τοπική Ανάπτυξη” που βασίζεται σε 50 τοπικά σχέδια ανάπτυξης και 10 οριζόντιες εθνικές πολιτικές.
Ο κ. Κοντογεώργης τονίζει: “Τριακόσιες νέες δράσεις τοπικών σχεδίων ανάπτυξης ήδη υλοποιούνται σε συνεργασία με την Αυτοδιοίκηση και τους φορείς και αυτή τη στιγμή περισσότεροι από 1.000 φορείς συμμετέχουν σε αυτή τη διαδικασία της διαβούλευσης”.
Η ερώτηση που προκαλεί ίλιγγο: Γιατί 1.000 φορείς συμμετέχουν σε νέα διαβούλευση, όταν υπάρχει ήδη έτοιμο στρατηγικό σχέδιο που προέκυψε από εκτενή διαβούλευση της Διακομματικής Επιτροπής “με φορείς τοπικής αυτοδιοίκησης, συλλόγους και συνδέσμους, επιμελητήρια, οργανισμούς, εταιρείες και ακαδημαϊκά ιδρύματα, καθώς και απλούς πολίτες”;
Η τραγική διάσταση
Η Θράκη, παρ’ όλα όσα συνέβησαν και στο πρόσφατο παρελθόν με τις φωτιές στον Έβρο και στη Ροδόπη, ακόμα περιμένει. Περιμένει την Επιτροπή Ανασυγκρότησης για τον Έβρο, περιμένει την εφαρμογή του Πορίσματος της Διακομματικής Επιτροπής για τη Θράκη, περιμένει να δει τις “κορδέλες” τον φετινό Οκτώβριο όπως υποσχέθηκε ο Χρήστος Σταϊκούρας από την Ορεστιάδα.
Την ίδια ώρα, η ακίνητη περιουσία αλλάζει χέρια, η οικονομία έχει ανάγκη από τον τουρισμό και όχι μόνο της Τουρκίας και της Βουλγαρίας, ενώ η παρουσία των Αμερικανών στην Αλεξανδρούπολη, δεν έχει επιφέρει τα αναμενόμενα εκτός αμυντικών αποτελέσματα στις τοπικές οικονομίες.
Η μειονοτική αλήθεια
Η Ντόρα Μπακογιάννη είχε παραδεχτεί ότι το πόρισμα “είναι δυστυχώς μόνο της πλειοψηφίας, καθώς λόγοι κομματικοί κράτησαν τα άλλα κόμματα μακριά”. Ωστόσο, διαβεβαίωνε ότι “επί της ουσίας η πρόταση αυτή μπορεί να αλλάξει τα πράγματα στη Θράκη και είναι μια πάρα πολύ σημαντική δουλειά” τονίζοντας πως “είναι υλοποιήσιμο και δεν αποτελεί ευχολόγιο”.
Τέσσερα χρόνια αργότερα, αποδεικνύεται ότι αποτελεί ακριβώς αυτό που υποσχόταν πως δεν θα ήταν: Ευχολόγιο.
Παράλληλα. ο υφυπουργός στον Πρωθυπουργό, Θανάσης Κοντογεώργης εξηγεί ότι η Ευρώπη βρίσκεται σε μία συγκυρία αυξημένων αναγκών με πρωταρχική την ανάγκη της συνοχής που “προϋποθέτει και απαιτεί μία ετοιμότητα για κάθε γωνιά της πατρίδας μας”.
Πώς εξηγείται ότι η “ετοιμότητα” περιλαμβάνει την πλήρη αγνόηση ενός στρατηγικού σχεδίου που παρήγαγε η ίδια η κυβέρνηση για τη “γωνιά της Θράκης”;
Το παράδοξο του “εθνικού στόχου”
Ο κ. Κοντογεώργης τονίζει ότι είναι εθνικός στόχος η μείωση της απόστασης μεταξύ κέντρου και περιφέρειας, με στόχο “να κατανείμουμε δικαιότερα και αναλογικά και ορθολογικά το μέρισμα ανάπτυξης”.
Η απάντηση βρίσκεται στο αφαντο πόρισμα: Εάν η κυβέρνηση δεν μπορεί να κατανείμει τον χρόνο για συζήτηση στη Βουλή σε ένα στρατηγικό σχέδιο που η ίδια παρήγαγε, πώς θα κατανείμει “ορθολογικά” τα αναπτυξιακά μερίσματα;
Η Ντόρα Μπακογιάννη και η εθνική στρατηγική
Απρίλιος 2022: Στην ολομέλεια της Βουλής, η Ντόρα Μπακογιάννη τονίζει: “Η πρωτοβουλία του Κυριάκου Μητσοτάκη ήρθε την κατάλληλη στιγμή. Δεν περίσσευε, δεν ήταν αχρείαστη ή μάταια. Ήταν και είναι αποτέλεσμα στρατηγικής σκέψης και εθνικής πολιτικής”.
Επισημαίνει ότι “να γίνει η Θράκη ένας καινοτόμος, πολύ-πολιτισμικός και σύγχρονος πόλος, και παράλληλα ένα ισχυρό γεω-στρατηγικό άκρο της Ευρώπης”.
Η ειρωνεία είναι πως τρία χρόνια αργότερα, η “εθνική πολιτική” αγνοεί πλήρως το δικό της στρατηγικό προϊόν.
Οι αριθμοί της αδράνειας
- 2020: Σύσταση Διακομματικής Επιτροπής
- 2021: Παράδοση πορίσματος (15 μήνες καθυστέρηση)
- 2022: “Πανηγυρική” συζήτηση στη Βουλή με ψήφιση μόνο από τη πλειοψηφία
- 2023: Σιωπή
- 2024: Σιωπή
- 2025: Νέα στρατηγική που αγνοεί πλήρως το προηγούμενο έργο
Στα τέσσερα χρόνια από τη σύσταση της Διακομματικής:
- Μηδέν συζητήσεις στην ολομέλεια για την υλοποίηση
- Μηδέν αναφορές
- Μηδέν παρακολούθηση της προόδου
Η τραγωδία του “brand name”
Ένας από τους πέντε άξονες του πορίσματος προέβλεπε τη “διαπεριφερειακή και διασυνοριακή συνεργασία: η Θράκη ως brand name”. Τέσσερα χρόνια αργότερα, η Θράκη έχει γίνει brand name της ασυνέπειας.
Η “νέα” στρατηγική ως άλλοθι
Ο Κοντογεώργης παρουσιάζει τα 50 τοπικά σχέδια ως καινοτομία για την Περιφέρεια συνολικά, ενώ το πόρισμα της Διακομματικής είχε ήδη χαρτογραφήσει τις ανάγκες και τις προτεραιότητες της Θράκης με εκτενή διαβούλευση.
Η “εντατικοποίηση της δουλειάς” που επικαλείται ο υφυπουργός αποκλείει προφανώς την αξιοποίηση της ήδη παραγμένης δουλειάς.
Το τέλος της διακομματικής συναίνεσης
Η Διακομματική Επιτροπή είχε ομόφωνη σύσταση, αλλά μειοψηφικό πόρισμα. Η νέα στρατηγική Κοντογεώργη δεν έχει καν την προσποίηση της διακομματικότητας.
Από τη συναίνεση για την ανάγκη στρατηγικού σχεδιασμού στη μοναρχική απόφαση για αγνόησή του.
Η Κασσάνδρα της Θράκης
Το πόρισμα της Διακομματικής Επιτροπής έχει γίνει η “Κασσάνδρα” της ελληνικής πολιτικής: προφητεύει σωστά τις ανάγκες και τις λύσεις, αλλά κανείς δεν το ακούει.
135 σελίδες στρατηγικού σχεδιασμού μετατρέπονται σε μουσειακό εκθέμα στις βιβλιοθήκες της Βουλής και του Μεγάρου Μαξίμου.
Εάν 85 συγκεκριμένες προτάσεις με λεπτομερή σχεδιασμό δεν κατάφεραν να κινητοποιήσουν τον κυβερνητικό μηχανισμό, τι θα αλλάξει με 300 νέες δράσεις και 50 νέα σχέδια;
Το συμπέρασμα
Η υπόθεση της Διακομματικής Επιτροπής για τη Θράκη αποτελεί πρότυπο μελέτη για την ελληνική πολιτική παθογένεια:
- Δημόσιες υποσχέσεις με πομπώδεις ανακοινώσεις
- Πολύμηνη εργασία με τυπική σοβαρότητα
- Παράδοση αποτελεσμάτων με εμφατικές δηλώσεις
- Άμεση αγνόηση με πλήρη σιωπή
- Νέες υποσχέσεις που αγνοούν τις παλιές
Η “εθνική στρατηγική” για την περιφερειακή ανάπτυξη αρχίζει από την ικανότητα υλοποίησης των ήδη παραγόμενων στρατηγικών. Όσο αυτή η ικανότητα απουσιάζει, κάθε νέα υπόσχεση είναι νέα προσβολή της δημόσιας νοημοσύνης.
Η Θράκη περιμένει… όχι νέα πορίσματα, αλλά εφαρμογή του πορίσματος που υπάρχει.
