Ερώτηση του ΚΚΕ στη Βουλή για τις αποζημιώσεις των πυρόπληκτων ελαιοπαραγωγών του Έβρου. Ζητούν να μην επιστραφούν προκαταβολές, να αρθούν οι αδικίες της ΚΥΑ και να αποζημιωθούν πλήρως οι πληγέντες.
Να μην κληθεί κανένας πυρόπληκτος ελαιοπαραγωγός του Έβρου να επιστρέψει τις προκαταβολές αποζημίωσης που έλαβε μετά τις καταστροφικές πυρκαγιές του 2023 ζητούν με κοινοβουλευτική τους παρέμβαση οι βουλευτές του ΚΚΕ Γιάννης Δελής και Λεωνίδας Στολτίδης.
Με ερώτηση προς τον Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, οι δύο βουλευτές κάνουν λόγο για σοβαρές αδικίες που προκύπτουν από την εφαρμογή της Κοινής Υπουργικής Απόφασης 144758/2026, υποστηρίζοντας ότι αρκετοί παραγωγοί βρίσκονται αντιμέτωποι ακόμη και με την υποχρέωση επιστροφής χρημάτων, μαζί με τόκους.
Διαφορετικός τρόπος υπολογισμού δημιουργεί προβλήματα
Σύμφωνα με την ερώτηση, η προκαταβολή που είχε δοθεί το 2024 υπολογίστηκε οριζόντια, ανά στρέμμα, με βάση ψηφιακά και δορυφορικά δεδομένα.
Αντίθετα, η τελική εκκαθάριση πραγματοποιείται πλέον ανά δέντρο, ύστερα από εξατομικευμένους ελέγχους του ΕΛΓΑ.
Οι βουλευτές υποστηρίζουν ότι αυτή η αλλαγή οδηγεί σε περιπτώσεις όπου παραγωγοί καλούνται να επιστρέψουν μέρος ή ακόμη και το σύνολο της προκαταβολής που είχαν ήδη λάβει, επιβαρυνόμενοι μάλιστα και με τόκους.
Καταγγέλλουν αδικίες για τους μη κατά κύριο επάγγελμα αγρότες
Στην κοινοβουλευτική παρέμβαση επισημαίνεται ακόμη ότι η ισχύουσα ΚΥΑ προβλέπει σημαντικά χαμηλότερα ποσοστά ενίσχυσης για τους μη κατά κύριο επάγγελμα αγρότες.
Όπως αναφέρεται, σε περιπτώσεις ολικής καταστροφής οι συγκεκριμένοι παραγωγοί λαμβάνουν ενίσχυση που αντιστοιχεί στο 35% της βάσης υπολογισμού, όταν οι κατά κύριο επάγγελμα αγρότες και τα νομικά πρόσωπα αποζημιώνονται με 70%.
Κατά τους βουλευτές, η διάκριση αυτή αφήνει χωρίς ουσιαστική στήριξη πολλούς μικροκαλλιεργητές που υπέστησαν τις ίδιες ζημιές.
Αναφορά στις κυβερνητικές δεσμεύσεις
Το ΚΚΕ υποστηρίζει επίσης ότι δεν υλοποιήθηκαν οι δεσμεύσεις που είχαν δοθεί μετά τις πυρκαγιές του 2023 για αποζημίωση της απώλειας εισοδήματος των ελαιοπαραγωγών.
Στην ερώτηση γίνεται αναφορά τόσο στις αρχικές κυβερνητικές εξαγγελίες όσο και στον αποκλεισμό των ελαιοπαραγωγών από το Μέτρο 23, με αποτέλεσμα –όπως σημειώνεται– αρκετοί πληγέντες να παραμένουν χωρίς πλήρη οικονομική αποκατάσταση.
Παράλληλα, επισημαίνεται ότι υπάρχουν και περιπτώσεις παραγωγών που δεν έχουν αποζημιωθεί επειδή δεν είχαν υποβάλει δήλωση καλλιέργειας.
Αναλυτικά η ερώτηση των Βουλευτών του ΚΚΕ
Προς τον Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων
Θέμα: Να αποζημιωθούν πλήρως οι πυρόπληκτοι ελαιοπαραγωγοί του Έβρου
Σχεδόν τρία χρόνια μετά τις καταστροφικές πυρκαγιές του 2023 στον Έβρο, η κυβέρνηση προχώρησε στην έκδοση της ΚΥΑ υπ’ αριθμ. 144758/05-06-2026 (ΦΕΚ Β’ 3262/09-06-2026) για τις αποζημιώσεις των πυρόπληκτων ελαιοπαραγωγών του Έβρου.
Αντί όμως να αποκαθιστά τις ζημιές και να στηρίζει το εισόδημα των πληγέντων, η ΚΥΑ δημιουργεί νέα, σοβαρά προβλήματα.
Με βάση την παραπάνω ΚΥΑ, σημαντικός αριθμός παραγωγών καλούνται να επιστρέψουν, μάλιστα με τόκους από την ημερομηνία καταβολής της προκαταβολής, ποσά που έλαβαν ως πρώτη ενίσχυση. Η απαράδεκτη αυτή κατάσταση οφείλεται στον διαφορετικό τρόπο υπολογισμού: η αρχική προκαταβολή δόθηκε οριζόντια και μαζικά (βάσει της ΚΥΑ υπ’ αριθμ. 23205/2024, ΦΕΚ Β’ 1891/26-03-2024) υπολογιζόμενη κατά προσέγγιση ανά στρέμμα μέσω ψηφιακών και δορυφορικών δεδομένων (όπως το Copernicus), ενώ η τελική εκκαθάριση της νέας ΚΥΑ υπολογίζεται εξατομικευμένα ανά δέντρο κατόπιν ελέγχων του ΕΛΓΑ.
Επιπλέον, η τελική ΚΥΑ ενσωματώνει μια βαθιά άδικη μεταχείριση εναντίον των μη κατά κύριο επάγγελμα αγροτών, καθώς προβλέπει δραστικά μειωμένα ποσοστά ενίσχυσης (για παράδειγμα, 35% επί της βάσης σε ολική καταστροφή έναντι 70% που λαμβάνουν οι κατά κύριο επάγγελμα αγρότες και τα νομικά πρόσωπα), αφήνοντας απροστάτευτη μια τεράστια μερίδα μικροκαλλιεργητών που εξαρτούν επίσης το εισόδημά τους από τον ελαιώνα.
Την ίδια στιγμή, η κυβέρνηση αθετεί τις δεσμεύσεις που είχε αναλάβει απέναντι στους πυρόπληκτους παραγωγούς. Ο ίδιος ο Πρωθυπουργός είχε δεσμευτεί για τριετή αποζημίωση λόγω απώλειας εισοδήματος. Στη συνέχεια, η κυβέρνηση επικαλέστηκε ότι κάτι τέτοιο δεν επιτρέπεται από το ευρωπαϊκό πλαίσιο και διαβεβαίωνε ότι οι ελαιοπαραγωγοί θα αποζημιωθούν μέσω του Μέτρου 23. Τελικά, οι ελαιοπαραγωγοί αποκλείστηκαν και από το συγκεκριμένο μέτρο, με την πολιτική ηγεσία του Υπουργείου να επικαλείται ότι η ελιά δεν μπορούσε να ενταχθεί λόγω του μεγάλου αριθμού των δέντρων που κάηκαν.
Έτσι, οι πληγέντες παραγωγοί βρίσκονται σήμερα αντιμέτωποι με το ενδεχόμενο όχι μόνο να μη λάβουν ουσιαστική αποζημίωση για την καταστροφή που υπέστησαν, αλλά ακόμη και να επιστρέψουν χρήματα που είχαν λάβει ως προκαταβολή.
Την ίδια στιγμή ελαιοπαραγωγοί που δεν κάνουν δήλωση καλλιέργειας δεν έχουν αποζημιωθεί.
Ερωτάται ο κ. Υπουργός τι μέτρα θα πάρει ώστε:
- Να μην υποχρεωθεί κανένας πυρόπληκτος ελαιοπαραγωγός να επιστρέψει τις προκαταβολές που έλαβε, ούτε να επιβαρυνθεί με τόκους.
- Να αναθεωρηθεί η ΚΥΑ 144758/2026 (ΦΕΚ Β’ 3262/2026), ώστε να αρθούν οι διακρίσεις και οι αδικίες σε βάρος των μη κατά κύριο επάγγελμα αγροτών, αποδίδοντάς τους δίκαια ποσοστά ενίσχυσης.
- Να προσαρμοστούν οι αποζημιώσεις για να ανταποκρίνονται στο πραγματικό κόστος αποκατάστασης των κατεστραμμένων ελαιώνων.
- Να αποζημιωθούν πλήρως οι πυρόπληκτοι ελαιοπαραγωγοί για την απώλεια του φυτικού κεφαλαίου, της παραγωγής και του εισοδήματός τους για όλο το διάστημα μέχρι την πλήρη επαναφορά των καλλιεργειών στην παραγωγική τους κατάσταση.
- Να βρεθεί λύση για τους ελαιοπαραγωγούς που κάηκαν τα δέντρα τους και δεν έχουν αποζημιωθεί λόγω του ότι δεν έκαναν δήλωση καλλιέργειας.
- Να υλοποιηθούν, έστω και τώρα, οι δεσμεύσεις της κυβέρνησης για ουσιαστική στήριξη των πυρόπληκτων παραγωγών.
Οι Βουλευτές
Γιάννης Δελής
Λεωνίδας Στολτίδης