Οι δηλώσεις Μητσοτάκη για τον φράχτη στον Έβρο, από την Αλεξανδρούπολη πυροδοτεί νέο κύκλο ρητορικής από την Τουρκία – Το 2020, η «υβριδική απειλή» και η σύγκρουση αφηγημάτων
Ο φράχτης στον Έβρο επανέρχεται στο επίκεντρο, όχι μόνο σε επιχειρησιακό αλλά και σε επικοινωνιακό επίπεδο. Οι δηλώσεις του Πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, από την Αλεξανδρούπολη, για την ολοκλήρωση του φράχτη στα ελληνοτουρκικά σύνορα παρουσιάζεται από τουρκικά μέσα ενημέρωσης ως πολιτική πρόκληση και όχι ως τεχνικό έργο διαχείρισης συνόρων.
Η συζήτηση για τον φράχτη Έβρου δεν περιορίζεται πλέον στην ασφάλεια και στη μεταναστευτική πολιτική, αλλά εντάσσεται σε ένα ευρύτερο γεωπολιτικό αφήγημα που διαμορφώνεται συστηματικά στην Άγκυρα.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το τουρκικό δίκτυο Haber7, το οποίο παρουσιάζει την ελληνική πρωτοβουλία ως «κίνηση κατά της Τουρκίας». Στα σχετικά ρεπορτάζ, ο φράχτης δεν περιγράφεται ως μέσο αποτροπής παράτυπων μεταναστευτικών ροών, αλλά ως πολιτικό μήνυμα με σαφή αποδέκτη την Άγκυρα.
Η τουρκική δημοσιογραφία αποδίδει στην Αθήνα πρόθεση «επικοινωνιακής κυριαρχίας», ενώ φαίνεται πως ενισχύεται ο αμυντικός χαρακτήρας του έργου, με έμφαση στη γεωπολιτική διάσταση και όχι στη διαχείριση συνόρων.
Η έννοια του φράχτη Έβρου επαναπροσδιορίζεται έτσι στη δημόσια σφαίρα της Τουρκίας ως σύμβολο διμερούς αντιπαράθεσης.
Το «φάντασμα» του 2020 και η ρητορική περί «υβριδικής απειλής»
Κομβικό σημείο στη ρητορική των τουρκικών ΜΜΕ αποτελεί η αναφορά στα γεγονότα του Φεβρουαρίου και Μαρτίου 2020, όταν χιλιάδες μετανάστες συγκεντρώθηκαν στα ελληνοτουρκικά σύνορα στον Έβρο.
Η αναφορά του κ. Μητσοτάκη σε «υβριδική επίθεση» επανέρχεται στη δημόσια συζήτηση, με τουρκικούς αναλυτές να υποστηρίζουν ότι η Ελλάδα «φωτογραφίζει» την Τουρκία ως οργανωτή της κρίσης. Με αυτόν τον τρόπο, το έργο επέκτασης του φράχτη συνδέεται συμβολικά με εκείνη την περίοδο έντασης, ενισχύοντας το αφήγημα περί στοχοποίησης της Άγκυρας.
Στην ελληνική πλευρά, ο φράχτης παρουσιάζεται ως μέτρο εθνικής ασφάλειας και ελέγχου των μεταναστευτικών ροών, εντός του πλαισίου προστασίας των εξωτερικών συνόρων της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Στην τουρκική αφήγηση, ωστόσο, το ίδιο έργο μετατρέπεται σε «οχύρωση απέναντι στην Τουρκία».
Η σύγκρουση δεν αφορά μόνο τις υποδομές, αλλά τη σημειολογία των συνόρων. Ο Έβρος παραμένει ένα από τα πιο ευαίσθητα γεωπολιτικά σημεία στην Ανατολική Μεσόγειο, με κάθε κίνηση να ερμηνεύεται μέσα από το πρίσμα της διμερούς καχυποψίας.
