Με πομπώδεις δηλώσεις και εντυπωσιακά νούμερα ολοκλήρωσε την περιοδεία του στον Έβρο ο υφυπουργός Εσωτερικών Βασίλης Σπανάκης, ανακοινώνοντας 120 έργα συνολικού ύψους 130 εκατομμυρίων ευρώ που υλοποιούνται «αυτή τη στιγμή» στον νομό.
Μια διήμερη επίσκεψη που ξεκίνησε από το Ορμένιο , το βορειανατολικότερο σημείο της Ελλάδας και κατέληξε στην Αλεξανδρούπολη, με στάσεις σε Ορεστιάδα, Διδυμότειχο και Σουφλί.
Παρά τη φαντασμαγορία των αριθμών όμως, ο απλός πολίτης του Έβρου συνεχίζει να αναρωτιέται… Ποια είναι αυτά τα έργα που δεν τα βλέπει στην καθημερινότητά του;
Τα 120 έργα που κανείς δεν γνωρίζει
Ο κ. Σπανάκης, μιλώντας στην κεντρική του ομιλία στην Αλεξανδρούπολη και στις συνεντεύξεις του στα τοπικά ΜΜΕ, επανέλαβε τον εντυπωσιακό αριθμό των 120 έργων που χρηματοδοτεί το υπουργείο Εσωτερικών στους δήμους Αλεξανδρούπολης, Διδυμοτείχου, Ορεστιάδας, Σαμοθράκης και Σουφλίου.
Ωστόσο, σε όλη τη διάρκεια της επίσκεψής του δεν παρουσίασε κανέναν αναλυτικό κατάλογο αυτών των έργων, δεν εξήγησε ποια βρίσκονται σε εξέλιξη και ποια έχουν ολοκληρωθεί, ούτε έδωσε χρονοδιαγράμματα υλοποίησης.
Η έλλειψη διαφάνειας γίνεται ακόμα πιο εμφανής όταν συγκρίνει κανείς αυτή την προσέγγιση με παλαιότερες ανακοινώσεις.
Τον Οκτώβριο του 2024, για παράδειγμα, είχαν παρουσιαστεί 47 έργα στον Έβρο με πολύ μεγαλύτερη λεπτομέρεια, όπου αναφέρονταν συγκεκριμένα έργα όπως δομές ηλικιωμένων και ΑΜΕΑ, η γέφυρα Διδυμοτείχου, φράγματα σε Θεραπειό και Ιτέα.
Η πρώτη φορά που δεν είναι πρώτη φορά
Μια από τις πιο χαρακτηριστικές στιγμές της επίσκεψης ήταν η έμφαση που έδωσε ο υφυπουργός στο γεγονός ότι «είναι η πρώτη φορά που αρμόδιος υφυπουργός για την Τοπική Αυτοδιοίκηση διοργανώνει ευρεία συνάντηση με τους Προέδρους των Δημοτικών Κοινοτήτων στο Ορμένιο».
Η επιλογή του Ορμενίου ως σημείου εκκίνησης της περιοδείας παρουσιάστηκε ως συμβολική κίνηση για να δηλώσει ότι «η καρδιά της Ελλάδας χτυπάει σε κάθε γωνιά της χώρας».
Ωστόσο, πέρα από τη συμβολική αξία, η συνάντηση με τους 29 προέδρους δημοτικών κοινοτήτων δεν φαίνεται να έφερε συγκεκριμένα αποτελέσματα ή δεσμεύσεις για νέα έργα στις τοπικές κοινότητες που πάσχουν από υποδομές και πληθυσμιακή αποψίλωση.
Οι συνοριακοί σταθμοί και οι αιώνιες υποσχέσεις
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε ο κ. Σπανάκης στο «εκτενές πρόγραμμα αναβάθμισης και επέκτασης των υποδομών και εγκαταστάσεων» των συνοριακών σταθμών στις Καστανιές και στους Κήπους Έβρου. Η επίσκεψή του σε αυτούς τους σταθμούς αποτελεί μέρος μιας μακράς σειράς κυβερνητικών επισκέψεων που υπόσχονται εκσυγχρονισμό.
Σύμφωνα με δηλώσεις του υπουργού Εσωτερικών Θοδωρή Λιβάνιου τον Ιανουάριο του 2025, η αναβάθμιση του συνοριακού σταθμού στους Κήπους θα ολοκληρώνονταν «έως το τέλος του έτους», ενώ θα ακολουθούσε η δημιουργία νέου στις Καστανιές. Εννέα μήνες αργότερα, ο υφυπουργός συνεχίζει να μιλά για «εκτενές πρόγραμμα» χωρίς να δίνει συγκεκριμένα χρονοδιαγράμματα.
Τα έργα που βλέπει ο κόσμος και τα έργα που δεν βλέπει
Η αντίφαση μεταξύ των κυβερνητικών ανακοινώσεων και της πραγματικότητας γίνεται εμφανής όταν εξετάσει κανείς την καθημερινή ζωή των κατοίκων του Έβρου. Ενώ ο υφυπουργός μιλάει για 121 έργα, ο απλός πολίτης αντιμετωπίζει καθημερινά προβλήματα στις βασικές υπηρεσίες, δρόμους που χρειάζονται επισκευή, σχολεία που περιμένουν συντήρηση, κέντρα υγείας που λειτουργούν με ελλείψεις. Σαφώς όμως σε όλα αυτά μεγάλο μερίδιο ευθύνης φέρουν και οι Δήμοι, καθώς το Υπουργείο μπορεί να δίνει χρήματα ωστόσο αυτά ίσως δεν πηγαίνουν εκεί που πρέπει.
Παράλληλα, κ. Σπανάκης αναφέρθηκε σε «έργα ύδρευσης, αναβάθμιση σχολείων όπως το 1ο Δημοτικό Σουφλίου, αθλητικές εγκαταστάσεις όπως το κλειστό γυμναστήριο της Αλεξανδρούπολης και τον ποδηλατόδρομο». Αυτά είναι συγκεκριμένα έργα που μπορεί να επαληθεύσει και να παρακολουθήσει ο πολίτης, καθώς τα σχολεία που αναβαθμίζονται στον Έβρο και σε όλη τη χώρα εντάσσονται στο πρόγραμμα Μαριέττα Γιαννάκου με χρηματοδότηση της Ένωσης Ελληνικών Τραπεζών. Τα υπόλοιπα 115 έργα παραμένουν άγνωστα στο ευρύ κοινό.
Αυτή η προσέγγιση δημιουργεί ένα χάσμα μεταξύ της κυβερνητικής ρητορικής και της πραγματικότητας που βιώνουν οι κάτοικοι του Έβρου.
Ο νέος Ενιαίος Κώδικας και οι γκρίζες ζώνες
Σημαντικό στοιχείο της δήλωσης του κ. Σπανάκη αποτελεί η αναφορά στον νέο Ενιαίο Κώδικα Αυτοδιοίκησης, που σύμφωνα με τον ίδιο θα «ξεκαθαρίσει τις αρμοδιότητες μεταξύ δήμων και περιφερειών, βάζοντας τέλος σε γκρίζες ζώνες που προκαλούν σύγχυση». Η παραδοχή αυτή είναι ιδιαίτερα αποκαλυπτική, καθώς αν υπάρχουν «γκρίζες ζώνες» στις αρμοδιότητες, πώς μπορεί ο πολίτης να κατανοήσει ποιος είναι υπεύθυνος για ποια έργα;
Πέρα από τους εντυπωσιακούς αριθμούς και τις επίσημες δηλώσεις, το πραγματικό ερώτημα που προκύπτει είναι γιατί ο κόσμος του Έβρου δεν αντιλαμβάνεται στην καθημερινότητά του αυτά τα 120 έργα των 130 εκατομμυρίων; Γιατί δεν υπάρχει μια απλή, κατανοητή λίστα με τα έργα αυτά που να μπορεί να τη δει και να την παρακολουθήσει κάθε Εβρίτης;
Η περιοδεία του υφυπουργού Σπανάκη στον Έβρο μπορεί να είχε όλα τα στοιχεία μιας επιτυχημένης κυβερνητικής επικοινωνίας , εντυπωσιακά νούμερα, συμβολικές επιλογές τοποθεσιών, συναντήσεις με τοπικούς φορείς. Όμως στερήθηκε του πιο σημαντικού στοιχείο, αυτό της συγκεκριμένης ενημέρωσης προς τους πολίτες που τελικά θα κρίνουν την αποτελεσματικότητα αυτής της κυβερνητικής πολιτικής όχι από τις ανακοινώσεις, αλλά από τις πραγματικές αλλαγές στην καθημερινή τους ζωή.
